ابوالفضائل گلپایگانی در سال 1260 هجری قمری همزمان با بعثت حضرت رب اعلی در شهر گلپایگان که در مرکز ایران واقع شده پا به عرصۀ وجود نهاد . خانوادۀ وی از طلاب علوم دینی بودند و او نیز در همان سبیل قدم گذاشت در مدرسۀ علوم دینی مولد خود خیلی زود مورد توجه قرار گرفت و برای ادامۀ تحصیلات عازم اصفهان گردید . استعداد درخشان او در فراگیری و اشتهار او در این زمینه موجب شد که قبل از سی سالگی به سمت استادی یکی از مدارس معتبر علوم دینی طهران منسوب گردد .

در اصفهان با تنی چند از بهائیان آشنائی یافته بود و در طهران در مدت 3 سال با مبلغین جدی و پیگیر بهائی به بحث و مجادله پرداخته و آنان را مورد استهزاء و اعتراض قرار می داد تا اینکه حجبات علم و دانش و غرور سنتی که حائل و مانع تابش نور حقیقت به قلب وی بود توسط یک نفر بهائی فقیر و بی سواد شکافته شد.

پس از این واقعه با کمال جدیت و عاری از هر گونه تعصب شروع به یک رشته مطالعه و تتبع در آثار حضرت بهاء الله نمود و در اثر این مطالعات و تحقیقات عالم جدیدی برای درک حقائق معنوی بر وجه او گشوده شد و طرق نوینی برای مشاهدۀ انوار حقیقت و پیروی از آنان در اختیار وی قرار گرفت و بالمآل کتاب مستطاب ایقان در سال 1876 میلادی او را به مرحلۀ اطمینان و یقین رسانید و به سر منزل مقصود رهبری نمود . ایشان مدت ده سال به دستور حضرت بهاء الله به مسافرتهای تبلیغی در سرتاسر ایران پرداخت و چندین دفعه به خاطر ایمان قلبی خود به زندان افتاد . خانواده او بر ضد او قیام نمودند واو را از ارث پدری محروم نمودند حضرت بهاء الله بوسیله جناب ورقای شهید ایشان را تشویق فرمودند که قلم و لسان  خود را در راه پیشرفت و توسعۀ امر مبارک به کار اندازد و علم و دانش خود را برای دفاع از امرالله مورد استفاده قرار دهد. در سال 1894 میلادی حضرت عبدالبهاء ایشان را به ارض اقدس احضار فرمودند که موجب انتعاش خاطر و تجدید قوای روحانی او گردید و مقدمه یکی از مهمترین و پرثمرترین دوران کار و کوشش در زندگانی او شد و از آن تاریخ به مدت بیست سال بقیۀ عمر خود را تا سال 1914 که به ملکوت ابهی صعود نمود به تبلیغ ، سیرو سفر , تحریر مقالات و تصنیف کتب گذرانید و کلیه این فعالیتها با راهنمائیهای مستمر مولای محبوبش حضرت عبدالبهاء صورت    می گرفت..

پس از طبع و انتشار برخی از نوشتجات او در مصر کیفیت تبلیغ غیر مستقیم و هویت محفوظ او به پایان رسید . در سال 1898 کتاب فرائد که بسیار فصیح و در جواب ایرادات یکی از علمای قفقاز توسط او به رشتۀ تحریر در آمده بود به چاپ رسید ولی چون این کتاب به زبان فارسی نوشته شده بود در کشور عربی زبان مصر مورد توجه و نقادی بسیاری قرار نگرفت . در سال 1900 جناب شیخ فرج الله زکی الکردی یکی از تلامذه صمیمی  گروه طلاب الازهر که به امر مبارک مؤمن شده بود نسخ اصلی چند رسالۀ ابوالفضائل را که به زبان عربی نو.شته شده بود جمع آوری و تحت عنوان "دررا لبهیه " به طبع رسانید. در نتیجه جناب ابوالفضائل در مصر به عنوان مدافع دانشمند امر حضرت بهاء الله اشتهار یافت . اطلاعات جامع وی در علوم اسلامی و دفاع تحسین آمیز او از دیانت اسلام در مقابل مبلغین مسیحی و مستشرقین مورد تحسین مردم روشنفکر قرار گرفت و هویت آشکار او به عنوان یک فرد بهائی محرک حس سعایت و بدگوئی قشریون متعصب مذهبی گردید. در این موقع به ارادۀ حضرت عبدالبهاء جناب ابو اللفضائل از مرکز فعالیت و توجه عمومی در مصر به میدان وسیع دیگری برای ایفای خدماتی مهم منتقل گردید.جامعه جوان آمریکا احتیاج شدید و حیاتی بر درک موثق و کامل اصول و مبانی امر مبارک داشت. ایشان چند ماهی کمتر از چهار سا ل در امریکا اقامت نمود و در طول این مدت به تدریس در کلاسهای مرتبی که برای بهائیان و طالبان حقیقت د ر آنجا تشکیل می گردید ، می پرداخت.

ابوالفضائل با ضعف مزاج و کسالت در گوشۀ انزوا تا آخرین روز حیات از تفحص و تحقیق و تحریر دست بر نداشت . رسالات متعدده در بارۀ تاریخ امر بهائی ، عهد و میثاق حضرت بهاء الله براهین و وعود قران مجید و کتب مقدسه عهد عتیق و جدید نتیجۀ کوششهای این مرحله از حیات وی به شمار میر ود . او در 21 ژانویۀ 1914 در قاهره به ملکوت ابهی صعود نمود و به عنوان ایادی امرالله مفتخر گردید و در حا ل حاضر در گلستان جاوید قاهره در کنار مرقد یکی دیگر از ایادیان امرالله لوا گتسینگر مدفون است.

اقتباس ازپیام بهائی شمارۀ مخصوص (122)